Ziet u een kale plek waarbij de huid glad en glanzend oogt, zonder zichtbare haaropeningen? Dan kan er sprake zijn van cicatriciële alopecia, ook wel littekenalopecia genoemd. Bij deze vorm van haaruitval raken de haarzakjes door ontsteking blijvend beschadigd en worden ze vervangen door littekenweefsel. Dat betekent dat natuurlijke haargroei in dat gebied vaak niet meer mogelijk is.

Juist daarom is snelle en juiste diagnose essentieel. In een vroeg stadium kan behandeling verdere uitbreiding stoppen en schade beperken. Op deze pagina leest u wat cicatriciële alopecia precies inhoudt, hoe u de signalen herkent en welke stappen belangrijk zijn om verdere haaruitval te voorkomen.

Plan een afspraak

Stuur een bericht

Wat is cicatriciële alopecia?

Cicatriciële alopecia, ook wel littekenalopecia genoemd, is een vorm van haarverlies waarbij de haarzakjes onherstelbaar beschadigd raken door een ontstekingsproces. Het lichaam vervangt de beschadigde haarzakjes door littekenweefsel. Daardoor kan op die plek geen nieuw haar meer groeien. Deze aandoening is zeldzamer dan andere vormen van alopecia en kent verschillende onderliggende oorzaken. Wat cicatriciële alopecia onderscheidt, is dat het niet alleen om haaruitval gaat, maar om blijvende vernietiging van de haarstructuur.

Hoe ontstaat littekenalopecia?

Littekenalopecia ontstaat door een chronische ontstekingsreactie rond de haarzakjes. Deze ontsteking vernietigt de haarfollikels, waarna het lichaam ze vervangt door littekenweefsel. Zodra dit gebeurt, kan er op die plek geen nieuw haar meer groeien.

Er wordt onderscheid gemaakt tussen twee vormen:

Het proces kan langzaam verlopen, maar ook actief en pijnlijk zijn. Juist in de actieve ontstekingsfase is snelle medische behandeling essentieel om verdere vernietiging van haarzakjes te voorkomen.

Symptomen van cicatriciële alopecia

De symptomen van cicatriciële alopecia verschillen per type en stadium, maar er zijn enkele duidelijke kenmerken. In tegenstelling tot andere vormen van haaruitval voelt de huid vaak anders aan en zijn de haarzakjes niet meer zichtbaar.

Veelvoorkomende signalen zijn:

• Gladde, glanzende kale plekken zonder zichtbare haaropeningen
• Roodheid of verkleuring van de hoofdhuid in actieve fase
• Jeuk, pijn of een branderig gevoel
• Schilfering of korstvorming bij bepaalde onderliggende ontstekingsziekten
• Geleidelijke uitbreiding van de kale zones

In een vroege fase kan de hoofdhuid nog ontstoken of gevoelig zijn. In een latere, stabiele fase blijft vaak een glad littekengebied over zonder haargroei. Het herkennen van de actieve fase is belangrijk, omdat behandeling dan nog verdere schade kan beperken.

Is littekenalopecia blijvend?

In de meeste gevallen is cicatriciële alopecia blijvend. Zodra haarzakjes zijn vervangen door littekenweefsel, kunnen ze geen nieuw haar meer produceren. Dat betekent dat haargroei op die specifieke plek niet spontaan terugkeert. Het doel van behandeling is daarom niet het terug laten groeien van reeds verloren haar, maar het stoppen van verdere uitbreiding. Wanneer de ontsteking in een vroeg stadium wordt geremd, kunnen nog gezonde haarzakjes behouden blijven.

In een stabiele fase, waarin de ontsteking volledig tot rust is gekomen, kunnen soms cosmetische oplossingen of een haartransplantatie worden overwogen. Dit is echter alleen mogelijk wanneer de aandoening langdurig inactief is. Tijdige diagnose en behandeling maken dus een groot verschil in het uiteindelijke resultaat.

Diagnose van cicatriciële alopecia

Een vroege en nauwkeurige diagnose is essentieel bij littekenalopecia. Omdat het om blijvende beschadiging van haarzakjes kan gaan, is het belangrijk om snel vast te stellen of er sprake is van een actieve ontsteking.

De diagnose bestaat meestal uit:

• Klinisch onderzoek van de hoofdhuid en het patroon van haarverlies
• Trichoscopie, waarbij de haarzakjes en huidstructuur vergroot worden bekeken
• Huidbiopt, waarbij een klein stukje huid wordt onderzocht om het type ontsteking vast te stellen
• Eventueel bloedonderzoek om onderliggende auto-immuunziekten uit te sluiten

Zelfdiagnose is bij deze vorm van alopecia riskant, omdat de behandeling sterk afhankelijk is van het exacte type ontstekingsproces. Een dermatoloog speelt vaak een belangrijke rol in het vaststellen van de juiste diagnose en het inzetten van passende therapie.

Behandeling van cicatriciële alopecia

De behandeling van cicatriciële alopecia is primair gericht op het remmen van de ontsteking en het voorkomen van verdere vernietiging van haarzakjes. Herstel van reeds gevormd littekenweefsel is meestal niet mogelijk, waardoor vroege interventie cruciaal is.

Mogelijke behandelopties zijn:

1. Ontstekingsremmende medicatie

Afhankelijk van het type kan een dermatoloog corticosteroïden, immunomodulerende middelen of andere ontstekingsremmers voorschrijven. Het doel is het onderdrukken van de actieve ontstekingsfase.

2. Systemische behandeling

Bij uitgebreidere of agressieve vormen kan orale medicatie nodig zijn om het immuunsysteem te reguleren.

3. Stabiliseren van de aandoening

Wanneer de ontsteking tot rust is gebracht, verschuift de focus naar behoud van bestaande haarzakjes en monitoring van de hoofdhuid.

4. Re-phy Therapie

Re-phy Therapie kan in de stabiele fase ondersteunend werken door de hoofdhuidconditie te verbeteren en de doorbloeding te stimuleren. Het is belangrijk om realistisch te zijn: bij volledig vernietigde haarzakjes kan geen nieuwe haargroei worden verwacht. Wel kan de therapie bijdragen aan huidcomfort en optimale omstandigheden voor nog gezonde follikels.

Lees alles over deze innovatieve behandeling >>

5. Haartransplantatie

Alleen mogelijk wanneer de aandoening langdurig inactief is en er geen actieve ontsteking meer aanwezig is. Dit wordt zorgvuldig beoordeeld door een specialist.

Wat kunt u zelf doen bij littekenalopecia?

Hoewel medische behandeling centraal staat, kunt u zelf ook bijdragen aan het beschermen van uw hoofdhuid en het beperken van verdere schade.

• Zoek tijdig medische hulp bij jeuk, pijn of snel uitbreidende kale plekken
• Vermijd krabben of wrijven van gevoelige zones
• Gebruik milde, niet-irriterende haarproducten
• Vermijd agressieve chemische behandelingen of hitte op de hoofdhuid
• Bescherm kale plekken tegen zonlicht om verbranding te voorkomen

Zelfzorg vervangt geen medische behandeling, maar ondersteunt het herstelproces en helpt verdere irritatie te voorkomen. Bij littekenalopecia is alertheid essentieel: hoe eerder een actieve ontsteking wordt gestopt, hoe groter de kans dat omliggende haarzakjes behouden blijven.

Ziet u gladde kale plekken of ervaart u pijnlijke hoofdhuidklachten?

Wacht niet af wanneer u vermoedt dat er sprake is van littekenhaaruitval. Bij cicatriciële alopecia is snelle en juiste diagnose essentieel om verdere beschadiging te voorkomen. In onze kliniek beoordelen we zorgvuldig de conditie van uw hoofdhuid en adviseren we eerlijk over wat wel en niet mogelijk is. Plan een consult en krijg duidelijkheid over uw situatie, zodat verdere schade tijdig kan worden beperkt.

Afspraak maken

Schakel JavaScript in je browser in om dit formulier in te vullen.

Naam *

Voornaam

Achternaam

E-mail *

E-mail

E-mailadres bevestigen

Telefoonnummer *

Versturen

Veelgestelde vragen over cicatriciële alopecia

Heeft u na het lezen nog vragen over littekenhaaruitval? Hieronder beantwoorden we de meest voorkomende vragen, zodat u beter begrijpt wat deze aandoening inhoudt en wat realistisch is qua behandeling.